24 MART DÜNYA TÜBERKÜLOZ GÜNÜ
Tüberküloz dünyada halen ilk on ölüm sebebi arasında yer almaktadır ve küresel bir
halk sağlığı sorunudur. Tüberküloz hava yolu ile bulaşan, akciğerler başta olmak üzere tüm
doku ve organları (kemik, deri, göz gibi) tutabilen bulaşıcı bir hastalıktır. Tüberküloz hakkında
toplumun bilgilendirilmesi ve bu hastalığa karşı bütün kesimlerin dikkatinin çekilmesi amacıyla
Robert Koch tarafından M. tuberculosis basilinin keşfedildiği ve hastalığın teşhis ve tedavisinin
yolunu açan 24 Mart 1882 gününe ithafen her yıl 24 Mart ‘‘Dünya Tüberküloz Günü” olarak
anılmaktadır.
Genel yakınmalar özellikle akşama doğru yükselen ateş, gece terlemesi, kilo kaybı,
iştahsızlık ve halsizliktir. Akciğere özgü yakınmalar ise iki-üç haftadan uzun süren öksürük,
balgam çıkarma, değişken miktarlarda kan tükürme, göğüste ve sırtta ağrı, nefes darlığı ve ses
kısıklığıdır. Akciğer dışı diğer organ tutulumu varsa tutulan organa özgü bulgular görülür.
İki haftadan uzun süren öksürük ve ateş, gece terlemesi, kilo kaybı, istahsızlık,
halsizlik gibi şikayetleriniz varsa lütfen en kısa zamanda en yakın sağlık kuruluşuna
başvurunuz!
Tüberkülozdan korunma, toplum sağlığını ilgilendiren önemli bir konudur. Tüberküloz
basiliyle karşılaşma sonucu gelişen enfeksiyon, vücut direncinin düştüğü durumlarda aktif
hastalık gelişimine yol açar. Tüberkülozdan korunma dört başlık altında sıralanabilir:
1. Tüberkülozlu hastaların etkin şekilde tedavisi
2. Koruyucu ilaç tedavisi
3. Çocukluk yaş grubundaki bireylerin BCG aşısı ile korunması
4. Tüberküloz bulaşmasının önlenmesi
Tüberküloz tedavisinde en önemli faktör ilaçlardır, verem tanısı konulan hastalarda,
gecikmeden ilaç tedavisine başlamak gereklidir. Tüberküloz ve dirençli tüberküloz
hastalarının tedavisinde kullanılan birinci ve ikinci seçenek ilaçlar Bakanlığımız tarafından
temin edilerek ücretsiz olarak sağlık kuruluşlarına ve hastalarımıza ulaştırılmaktadır.
Tedavide kullanılan ilaçlar, hastanın balgamındaki tüberküloz basil sayısını hızla
azaltmaktadır. Aynı zamanda öksürük sayısı da azalmaktadır. Bu nedenlerle tedaviye
başladıktan bir süre sonra verem hastaları bulaştırıcılıklarını yitirmektedirler. Tedavi
başarısında yeterli sürede düzenli ilaç kullanımı en önemli unsurdur.
BCG (verem) aşısı özellikle çocuklarda yaygın ve öldürücü tüberküloz hastalığını
önlemede çok etkilidir. Tüberkülozla mücadelenin temelini oluşturan BCG aşısı Aile Sağlığı
Merkezlerinde 2. ayın sonunda ücretsiz olarak yapılmaktadır.
Verem hastalığının sağlam kişilere bulaşmasının önlenmesinde en önemli faktör,
hastalara hızlı tanı konularak en kısa sürede ilaç tedavisi başlanmasıdır. İlaç tedavisi
başlanmayan hastalar yaşadıkları evde, çalıştıkları ortamda vs. hastalığı bulaştırmaya devam
etmektedirler.
Tüberküloz hastalığı solunum yoluyla bulaşan bir hastalıktır. Bu nedenle hastalar
bulaştırıcı oldukları dönemde cerrahi maske kullanmalı, öksürük ya da hapşırık sırasında
ağızlarını mendille kapatmalıdır.
Tüberküloz hastalarının bulunduğu ortamları havalandırmak, bu ortamlara temiz
hava sağlamak, havadaki bulaştırıcı partikülleri azaltarak, bulaşma olasılığını azaltır. Odanın
güneş görmesi ortamdaki basilleri öldürür.
Tüberküloz hastayı, ailesini ve çevresini etkilemesi, uzun tedavi sürecinin yol açtığı
tedavi uyumsuzluğu ve yıkıcı maliyetler sebebiyle biyopsikososyal bir hastalık olarak kabul
edilmektedir. Tedavi uyumu ve uzun süreli tedavinin sürdürülebilmesi için ilaçlarını DGT ile
düzenli bir şekilde alması koşulu ile Bakanlığımız ile Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı arasında
yapılan protokolle ekonomik ve sosyal güçlükler yaşayan tüberküloz hastalarına 2018 yılı Ocak
ayından itibaren nakdi yardım verilmeye başlanmıştır.
Dünya Tüberküloz Günü, tüberkülozu sona erdirmek amacıyla yapılan çalışmaların
arttırılması için önemli bir fırsat sağlamaktadır.
Şimdi Tüberkülozu Bitirme Zamanı, Korkma, Saklama, Tedavi Ol!
TRABZON İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ